Yaklaşık Maliyet: Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Yaklaşık Maliyet Nedir?

Yaklaşık maliyet, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca, ihale yapılmadan önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak KDV hariç olarak belirlenen tahmini iş bedelidir. İhale onay belgesine eklenir ve isteklilere açıklanmaz.

Yaklaşık maliyet bir "tavan fiyat" değildir; ancak ihalenin ilan süresinden hangi eşik değer ve parasal limitlere tabi olacağına, yerli istekli avantajından sınır değer hesabına kadar pek çok kuralı doğrudan belirler.

Neden Bu Kadar Önemli?

• İlan kuralları: İhalenin ilan süresi ve yayım şekli, yaklaşık maliyetin 4734 md.13'teki limitlerin altında ya da üstünde olmasına göre değişir.
• Eşik değer karşılaştırması: Yaklaşık maliyet eşik değerin üzerindeyse ilan süreleri uzar, yabancı isteklilere açıklık kuralları devreye girer.
• Doğrudan temin sınırı: Tutar 22/d limitinin altındaysa idare ihale yapmak yerine doğrudan temin yöntemini kullanabilir.
• Sınır değer ve aşırı düşük teklif: Yapım ve hizmet ihalelerinde sınır değer, yaklaşık maliyet üzerinden hesaplanır.
• Ödenek planlaması: Bütçe ve ödenek yeterliliği yaklaşık maliyete göre kontrol edilir.

Yaklaşık Maliyet Nasıl Hesaplanır?

Mal ve Hizmet Alımlarında

• Piyasa fiyat araştırması: En az üç firmadan yazılı fiyat teklifi alınması yaygın uygulamadır; teklifler tarih, imza ve firma kaşesiyle belgelenir.
• Kamu fiyatları: Kamu kurumlarının sözleşme fiyatları, tarifeli fiyatlar (ör. enerji, iletişim) ve önceki yıl sözleşme bedellerinin güncellenmesi kullanılabilir.
• Endeks güncellemesi: Geçmiş dönem fiyatları TÜİK ÜFE/TÜFE endeksleriyle güncellenir.
• Personel çalıştırılmasına dayalı hizmetlerde: Asgari işçilik maliyeti, KİK İşçilik Hesaplama modülü ile hesaplanır; sözleşme giderleri ve genel giderler eklenir.

Yapım İşlerinde

• Birim fiyat analizi: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile diğer kamu kurumlarının yayımladığı cari yıl birim fiyatları ve poz analizleri esas alınır.
• Metraj: Uygulama/kesin projeden iş kalemleri bazında miktarlar çıkarılır; miktar × birim fiyat toplamına kâr ve genel gider payı eklenir.
• Özel pozlar: Yayımlanmış birim fiyatı olmayan işler için piyasa araştırmasıyla özel analiz düzenlenir.

Hesaplamada kullanılan tüm dayanaklar (teklifler, analizler, endeks hesapları) bir yaklaşık maliyet hesap cetvelinde toplanır ve ihale işlem dosyasında saklanır.

Gizlilik: EKAP'ta Yaklaşık Maliyeti Kimler Görür?

Yaklaşık maliyet ihale sonuçlanana kadar gizlidir. EKAP'ta ihale kaydı sırasında girilen yaklaşık maliyet bilgisini idarede yalnızca yetkilendirilmiş kullanıcılar (ihale kaydını yapan ve ihale yetkilisi gibi) görebilir; komisyon üyeleri tutarı ancak süreç gereği öğrenir. İsteklilere hiçbir aşamada açıklanmaz; yalnızca ihale komisyon kararında, kararın kesinleşmesinden sonra yer alır. Kısmi teklife açık ihalelerde kısım bazlı yaklaşık maliyet girişi için ihale kaydında "kısmi teklife açık" seçeneğinin doğru işaretlenmiş olması gerekir — aksi halde kısım maliyet butonu görünmez.

Sınır Değer ve Aşırı Düşük Teklif İlişkisi

Yapım işleri ile hizmet alımlarında teklifler açıldıktan sonra sınır değer hesaplanır. Sınır değerin altında kalan teklifler "aşırı düşük" kabul edilir ve isteklilerden yazılı açıklama istenir; açıklamalar EKAP üzerinden e-imzalı olarak yüklenir. KİK'in resmi Sınır Değer Hesaplama aracı ile hesaplama yapabilirsiniz. Açıklama hazırlamak teknik bir iştir — uzman danışma hattımızdan destek alabilirsiniz.

Yaklaşık Maliyette Sık Sorulanlar